Gazeteci Çaksu: Türkiye'nin amacı İdlib değil sıranın Efrîn'e gelmesini engellemektir

img

URFA – Tansiyonun her geçen gün yükseldiği İdlib'de sahadaki gelişmeleri değerlendiren gazeteci Ersin Çaksu, Türkiye’nin ısrarını için “İdlip’i bırakırsa Suriye’de diğer işgal ettiği Efrîn, Bab, Cerablus, Ezaz, Girê Sipî ve Serêkaniyê’den çıkmasının ilk adımı atılmış olacak” dedi. 

 
Suriye Rejim Güçleri’nin M4 ve M5 karayollarında denetim sağlamak için İdlib’e yönelik düzenledikleri operasyonlarda hedef olan 13 TSK mensubu yaşamını yitirmişti. Çok sayıda askerin de yaralandığı saldırılardan sonra Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “Askerlerimize zarar gelirse Soçi Mutabakatı'na bağlı kalmayacağız; rejim güçlerini her yerde vuracağız” açıklaması yapmıştı. Operasyonda rejimi destekleyen Rusya ve İran da Türkiye'nin sorumluluklarını yerine getirmemesinden kaynaklı durumun kötüye gittiğini açıkladı. ABD’nin başını çektiği NATO da müttefiklerinin yanında duracaklarını ifade ederek Türkiye’yi İdlib batağına sürüklemenin arayışına girdi.
 
Atmosferin ısındığı İdlib'te yaşananları uzun zamandır bölgenin nabzını tutan gazeteci Ersin Çaksu, değerlendirdi. İdlib’in 28 Mart 2015 tarihinde El Nusra öncülüğündeki grupların denetimine girdiğine, silahlı grupların merkezi haline geldiğine işaret eden Çaksu, özellikle 15 Temmuz darbe girişimi ardından Türkiye ile Rusya arasından gelişen ilişki üzerine anlaşmalar imzalandığını ve bu doğrultuda Guta, Dera, Halep, Humus gibi birçok kentten silahlı gruplar İdlib'e çekildiğini hatırlattı. 
 
Bu adımlarla birlikte kentin silahlı grupların merkezine dönüştüğüne dikkat çeken Çaksu, "Suriye rejimi ve Rusya her zaman bölgeyi gruplardan arındırmayı ifade ediyordu. Türkiye ile Rusya arasında 17 Eylül 2018 tarihinde Soçi anlaşması imzalandı. Bu anlaşmaya göre İdlib’in doğusu ve güneyindeki bölgede 15 ile 20 kilometre arasındaki bölge silahlı gruplardan arındırılacak, yine M4 ile Halep ile Şam ve Ürdün’e kadar uzanan M5 yolu tamamen rejimin denetimine girecekti. Halep, İdlib, Lazkiye ve Tarsus’a kadar uzanan M4 yolunun da rejimin kontrolüne geçmesi anlaşmanın maddelerinden biriydi. Yine orada bulunan silahlı grupların birbirlerinden ayrıştırılması yani radikal ve radikal olmayan grupların ayrıştırılması kaydedilmişti” dedi.  
 
M4 VE M5’TE KONTROL SAĞLANDI
 
Silahlı grupların garantörlüğünü yaptığı için bu görevin de Türkiye’ye verildiğini, Rusya ve İran’ın ise rejimin garantörlüğünü kabul ettiğini belirten Çaksu, şunları söyledi: “Lakin bu sözler Türkiye tarafından yerine getirilmedi. Çünkü Türkiye bu sözleri hep erteledi. Suriye’nin doğusunda Kürt halkına karşı kimi yerleri ele geçirmek istiyordu. Bunun içinde hep erteledi. Rejim, Ağustos 2019’da operasyonlara başladı. Aralık ayındaki operasyonda Han Şehun’u geri aldı, yine Aralık ayında da Merek El Numan’ı aldılar. Ve ilerlemede kat ettiler. En sonunda Serakip’te M4 ve M5 yolunun denetimini sağladılar ve Türkiye burada sert karşılık verdi. Bu süreçte karşı karşıya geldiler.” 
 
SURİYE’DEN ÇIKMANIN İLK ADIMI
 
Türkiye’nin İdlib’i bırakmak istemediğine dikkati çeken Çaksu, gerekçesi hakkında şunları ifade etti: “Çünkü İdlip’i bırakırsa Suriye’de diğer işgal ettiği Efrîn, Bab, Cerablus, Ezaz, Girê Sipî ve Serêkaniyê’den çıkmasının ilk adımı atılmış olacak. Öbür taraftan Rusya ve Rejim ise Soçi anlaşmasının çerçevesinde İdlip ve bölgenin kendi denetimlerine geçmesini istiyorlar. Kremlin sözcüsü Dimitrov Peskov, Soçi anlaşmasının yorumlanıp başka yerlere çekilmemesi gerektiğini, bu anlaşmanın gereklerinin yerine getirilmesi gerektiğini söyledi. Rusya’nın istediği bu. Rejimde Rusya ve İran’dan aldığı yardım ile ilerleme kaydediyor. Kudüs Güçleri Komutanı Kasım Süleymani’nin öldürülmesinden sonra, İran ayağını yere sert vurarak diretmeye çalışıyor ve güçleri bu operasyonda yerlerini alıyorlar.” 
 
GÖZLEM NOKTALARI GRUPLARA KALKAN OLUYOR
 
İdlib’de varlığını sürdüren gruplara dair konuşan Çaksu, yaklaşık 70-80 silahlı grubun olduğunu, bu grupların çoğunluğunun Heyet Tehrir El Şam (HTŞ/El Nusra) çatısı altında toplandığını, El Kaide ile bağlantılı olduklarını söyledi. Türkiye’nin adını koyduğu Suriye Milli Ordusu’nun da (SMO) 30 gruptan oluştuğunu dile getiren Çaksu, “Bu gruplar Ahrar u Şam, Sultan Murat, Süleymen Şah gibi birçok silahlı grup. Bu grupların çoğunluğu İhvanı Müslüm’e (Müslüman Kardeşler) bağlıdır. Yine orada Türkistan Partisi ve Ejnat Kafkas var. Xurasel Din var onlarda Nusra’dan daha radikal bir grup. Türkiye İdlib’de kurduğu 12 gözlem noktası ile bu gruplara kalkan görevini yapıyor. Bu şekilde bölgeyi korumak istiyor” dedi.  
 
NATO DEVREYE GİRER Mİ?
 
Türkiye’nin İdlib’teki varlığının baştan beridir tartışıldığını, ne zaman dile getirilse NATO’nun devreye girerek Rusya ve rejime tehditlerde bulunduğunu belirten Çaksu, şunları ifade etti: “Hulusi Akar Türkiye ve Rusya arasında çıkan çatışmalara ilişkin resmi bir şekilde NATO’ya çağrıda bulunarak yardım edilmesini istedi. Bu davete NATO ne diyecek, müdahale mi edecek, Rusya’nın tutumu ne olacak? Bunlar tartışma konusu. Bana göre Türkiye’nin son 4 yıldaki Rusya ile yakınlaşmasını engellemek için ABD birçok taviz verdi. NATO’nun 5’inci maddesinde herhangi bir üyeye saldırının tüm üyelere yapılacağı ve buna göre de müdahale edileceği yer almaktadır. Bu madde İdlib’te uygulanacak mı ya da uygulanmayacak mı? NATO’nun uluslararası boyutta müdahalesi pek mümkün değil. Çünkü Türkiye’ye karşı bir saldırı yok. Türkiye başka bir ülkenin topraklarında saldırılar gerçekleştiriyor. Bunlar tartışma konusu. Soçi’deki anlaşmayla rejimin belli bir yere kadar ilerlemesi oldu. Bunun içinde bu aşamadan sonra durdurulabilir. Kısmi olarak da Rusya gündemi soğutmaya yönelik adım atabilir. Bu ihtimaller arasında. Yine Rusya belli bir yere kadar erteleyebilir de. Belki S-400’ler gündeme gelebilir. Rusya’nın, İran’ın ve rejimin yaklaşımı nasıl olacak belli olmasa da önümüzdeki günlerde gündem daha da ısınabilir.” 
 
'KOBANÊ PAZARLIĞI SAVAŞI BAŞA SARAR'
 
Son olarak Kuzey ve Doğu Suriye Demokratik Özerklik Yönetimi’nin pozisyonuna değinen Çaksu, değerlendirmelerini şu sözlerle tamamladı: “Özerk Yönetim ile rejim arasındaki görüşmeler davam ediyor. En son Rejim diyalog için hazır olduklarını söylemiş. Bunu direk söylemese de Rusya üzerinden özerk yönetime iletmiş. Rejim ile Rusya diyalog için hazırlar mı, yoksa bu durumu Türkiye’nin İdlib’teki durumuna dair bir kart olarak mı kullanıyorlar zamanla görülecektir. Yani taviz koparmak için mi Kürt dosyası mı açıyorlar belli değil. Özerk Yönetim Suriye’de şimdiye kadar işgal edilen, yine terörün hakim olduğu yerlerde ittifak için hazır olduklarını söylüyor. Tabi şart olarak da siyasi bir anlaşmanın yapılması gerektiğini ortaya koyuyor. Şehba Kantonu üzerinde Rusya’nın bir pazarlığı olursa, o zaman Rusya Türkiye’nin Haleb’i işgal etmesi için kapı açmış olur. Bu sebeple Şehba’yı pazarlık konusu etmeyeceğini düşünüyorum. Haleb’e karşı da saldırılar yapılıyor. Şehba Haleb’i kuzeyden koruyan kapıdır. Serêkaniyê ve gerisindeki saldırılarda NATO sesiz kalmıştı. Bu sebeple Kobanê pazarlığı NATO tarafından masaya getirilir mi bilinmez ama bu durum da Suriye savaşını en başa sarar, Türkiye’nin işgalini, çözümsüzlüğü derinleştirir." 
 
MA / Nazım Daştan

Diğer başlıklar

14:21 Van’da cadde ve sokaklar ıssızlaştı
14:20 Galata Köprüsü'nde bir yurttaş darp edilerek gözaltına alındı
14:18 Öcalan'ın avukatlarından Adalet Bakanlığı'na İmralı başvurusu
14:12 Çevrecilerden tersane tepkisi: Kentimizi cehenneme çevirmeyin
13:58 DBP: Aile ve avukatlar acilen İmralı’ya gitmeli
13:38 TJA: Tuğluk’a verilen ceza eşbaşkanlığa saldırıdır
13:37 Kapıköy Gümrük Kapısı’nda sahra hastanesi kuruldu
13:36 KESK: Kadınların yüzde 92’si şiddete maruz kalıyor
13:34 İbrahim Gökçek’e elektronik kelepçe ısrarı
13:26 İskenderun'da 8 Mart'a davet
13:24 Başaran: İmralı'ya ilişkin hükümetten açıklama bekliyoruz
13:22 Vanlı depremzedelerin talebi çadır değil konteyner
13:19 Sağlık örgütlerinden Koronavirüs'ten korunma reçetesi
12:59 Rusya: Serakib rejim kontrolünde
12:50 Kadın şölenine ‘Koronavirüs’ gerekçeli engel
12:44 Asrın Hukuk Bürosu: Derhal İmralı'ya gitmeliyiz!
12:37 Şansal’ın sözleri bilirkişilere sorulacak
12:37 20 yıllık direniş ve değişmeyen talep: Barış
12:14 BM Yüksek Komiseri: Türkiye TMK’yi muhalifleri bastırmak için kullanıyor
11:46 Seid Yusuf Qamişlo’ya uğurlanacak
11:34 Depremin üzerinden 5 gün geçti ama...
11:29 Avukatlar İmralı’ya gitmek için başvurdu
11:21 İmralı Adası’nda yangın
11:17 Albayrak'ın şikayetçi olduğu gazeteciler yargılandı
11:10 Depremin vurduğu Gelenler’de hayvanlar soğuktan ölüyor
11:01 Diyarbakır’da ‘Leylan’ için imza günü
10:37 'Yargı politik dengelere göre hareket ediyor'
10:25 Depremin vurduğu mahalleler diken üstünde
10:19 Milli Eğitim Müdürlüğü’nde öğretmen sorgulamasına suç duyurusu
10:16 Polisten çaldığı silahla polisi vurdu
10:14 ETHA çalışanlarının duruşması ertelendi
10:12 HTŞ Türkiye desteğiyle Serakib'i geri aldı
09:53 Gazeteci Boltan: Daha önce ifade verdiğim suçlamalarla gözaltına alındım
09:50 ‘Helin’in ölmesini istemiyoruz’
09:39 DEDAŞ 5 köyü elektriksiz ve susuz bıraktı
09:38 11 yaşındaki Mete’nin dosyası ‘faili meçhule’ bırakıldı
09:37 HDP Kadın Meclisi kent kent 8 Mart'a hazırlanıyor
09:06 Lübnanlı Araştırmacı: Erdoğan ya antlaşma ya da zor yoluyla Suriye'den çıkarılacak
09:06 Ekonomist Önder: İktidarın söylemi ve ekonomi intiharı tetikliyor
09:05 Hayvanlar ölmesin diye sokak sokak geziyorlar
09:05 'Tecrit devam ettikçe anneler ağlıyor'
09:04 Yan yana defnedilen doktor ve avukatın failleri 27 yıldır bulunmadı
09:04 Dr. Sîpan: Önlem alınmazsa virüs her yere yayılır
09:03 Maddi yardım vaadiyle noter onaylı dolandırıcılık
09:02 '28 Şubat'ın amacı AKP gibi bir iktidar yaratmaktı'
09:02 Dolmabahçe Mutabakatı'nın reddi Türkiye'yi 'darbe' gündemine soktu
09:00 27 ŞUBAT 2020 GÜNDEMİ
08:45 'Hasankeyf mücadelesine destek olmalıyız'
00:33 Hakkari’de 5 bölge yasaklandı
00:02 İdlib’de 2 asker hayatını kaybetti
26/02/2020
23:51 İzmir’de lise öğrencisi genç intihar etti
23:16 Menzil tarikatına bağlı Semerkand Üniversitesi’ne 100 milyon TL aile şirketinden vakfedilmiş
22:18 Koronavirüs Gürcistan ve Yunanistan'a da sıçradı
21:51 Ankara’da İdlib görüşmelerinin ilk turu sona erdi
20:47 Metin-Kemal Kahraman kardeşlerden konser
20:28 Meteoroloji'den İstanbul için lodos uyarısı
20:23 ‘Vergide adalet barış ile olur’
20:13 Zonguldak’ta Koronavirüs alarmı: 13 İranlı gözetim altında
19:45 Temel: Kürtçe’ye sahip çıkmak kendi başına politik bir eylem
19:37 Osman Kavala için mektup kampanyası
19:13 NESKO Madencilik işçileri kendilerini ocağa kapattı
18:59 137’nci hafta eylemi: Hukuk AKP’nin çizdiği sınırlara hapsoldu
18:49 Sağlık Bakanı Koca: Tahran'dan gelen yolcuların koronavirüs testleri negatif
18:33 HDP ve DBP'nin depremden etkilenen ilçelere ziyareti sürüyor
18:29 Şirket yetkilisinden İnşaat-İş temsilcisine saldırı
18:13 Akdeniz’de 4.7 büyüklüğünde deprem
17:41 Mardin'de gözaltına alınan HDP ve DBP'liler serbest
17:27 Depremde ağır yaralanan 14 yaşındaki Ercan hayatını kaybetti
17:03 'Bağımsız yargı’ için imza kampanyası
16:34 'Sanat da sanatçı da özgür olmalı'
16:30 Kadınlardan 8 Mart için ücretsiz toplu taşıma talebi
15:18 Erdoğan’dan HDP kongresi talimatı: Yargı süreçleri çok yoğun işleyecek
15:11 Tecavüz faili Bilgili’nin tutuklanmamasına tepki: Adaleti biz kadınlar sağlayacağız
15:10 KESK'ten depremin vurduğu Özpınar'a dair rapor: Su, gıda ve sağlık ihtiyaçları karşılanmadı
15:07 CHP'li Atıcı Genel Başkanlık için aday adaylığını açıkladı
15:06 Oluç: Savcılar siyasi partilerin emirleriyle hareket ediyor
14:51 Erdoğan: İdlib’de hava sahasını kullanamıyoruz
14:38 Kadın Savunma Ağı: Kriz büyüdükçe kadınlar işsiz kalıyor
14:36 Diyarbakır Milli Eğitim Müdürlüğü'nde polis öğretmeni sorguya çekip ajanlık dayattı
14:35 Kürt sanatçı Seid Yusuf yaşamını yitirdi
14:16 Tecavüzden yargılanan Bilgili hakkında yine tutuklama çıkmadı
14:07 Ankara Büyükşehir Belediyesi'nden Gökçek hakkında suç duyurusu
13:59 HDP'li Orhan: AKP'lilik kalkanı arkasına sığınan suçlular affediliyor
13:46 Gazeteci Aktaş ile Yavuzel ve Yeşil anıldı
13:20 Öker: Erdoğan bize her şeyi söylüyor, bizim eleştirmemiz ise suç!
13:14 Operasyonda havlayan köpeklerin öldürüldüğü iddiası
13:08 Batman'da 8 Mart startı
13:08 Cebeci'deki Las Tesis soruşturmasına yenisi eklendi
13:01 Veteriner Hekimliği Derneği Başkanı: Hasan Bilgili hakkında çok sayıda şikayet geldi
12:26 Ankara Büyükşehir Belediyesi'nden koronavirüs tedbiri
12:02 Cemevinin elektriği ‘yanlışlıkla’ mühürlendi
11:41 Sağlık Bakanı Koca: Risk kapıda, sınırda sahra hastaneleri oluşturuldu
11:23 DAM'dan 'Dersim’deki Horasan, Horasan’daki Dersim' paneli
11:14 Takva'nın Bekir Kaya hakkındaki iftirası tutmadı
11:00 ‘Zenginler vergiden muaf tutuldukça bütçede açık kapanmaz’
10:59 Yılmaz: Türkiye’nin İdlib'de NATO’nun desteğini alması pek olası görünmüyor
10:53 ‘Grup Yorum’la dayanışmaya’ kaymakamlık yasağı
10:17 2 Mart Darbesi’nden 26 yıl sonra yine cezaevinde: Dün Tansu Çiller, bugün Tayyip Erdoğan
09:58 Depremzedelerden engellenen yardım tepkisi: Bir tas çorbayla olmaz
09:51 Korona'dan korunmanın yolları